İş dünyasını tehdit eden 3 görünmez tehlike

SpeakHub’ın 2025 yılının ilk yarısını kapsayan Kurumsal Etik Trendleri Raporu’na göre 2025 yılının ilk 6 ayında en çok bildirilen etik ihlali konularının başında %14,1 ile ayrımcılık yer alırken bunu %10,6 ile psikolojik taciz ve %9,3 ile çalışma saatleri ile izin haklarına dair haksız uygulamalar izledi.

Etik ilke ve değerlerin kurumsal yapılar içinde güçlenmesini hedefleyen danışmanlık ve eğitim hizmetleri sunan SpeakHub, 2025 yılının ilk yarısını kapsayan Kurumsal Etik Trendleri Raporu’nu yayımladı. 2009 yılından bu yana Türkiye’nin önde gelen şirketleriyle çalışan SpeakHub, raporunda farklı sektörlerdeki çalışan ve paydaş bildirimlerinden elde edilen verileri analiz etti.

ÇALIŞMA HAYATININ KRONİK SORUNU: AYRIMCILIK VE PSİKOLOJİK TACİZ

Etik bildirim yönetimi ve raporlama alanında sektörün öncüsü olan SpeakHub, KVKK ilkelerine uygun şekilde, tarafsız ve bağımsız olarak hazırladığı Kurumsal Etik Trendleri Raporu’nu düzenli olarak kamuoyuyla paylaşıyor. Çalışanların bildirimleriyle oluşturulan bu rapor; şirketlerde etik farkındalık yaratmayı, iş etiği kültürünü desteklemeyi ve insan kaynaklarında verimliliği artırmayı hedefliyor.

2025 yılının ilk 6 ayında en çok bildirilen etik ihlali konularının başında ayrımcılık yer aldı (%14,1). Bunu psikolojik taciz (%10,6) ve çalışma saatleri ile izin haklarına dair haksız uygulamalar (%9,3) izliyor. Çalışanların rahatsızlık duyduğu diğer çeşitli konular ise toplam bildirimlerin %66’sını oluşturuyor.

ÇALIŞANLAR ANONİM KALMAK İSTİYOR

Rapor, bildirimlerin nasıl yapıldığına dair önemli veriler de sunuyor. 2025’in ilk yarısında bildirimlerin %50,1’i web sitesi üzerinden, %34,3’ü telefonla, %15,6’sı ise e-posta aracılığıyla yapıldı. Bildirim sahiplerinin %46,4’ü kimliklerini açık şekilde paylaşırken, %53,6’sı anonim kalmayı tercih etti.

Sektörel bazda en fazla bildirim perakende sektöründen geldi (%56,2). Bunu hizmet sektörü (%15,5), grup şirketleri (%15,2), hızlı tüketim ve üretim sektörleri izledi.

DOLANDIRICILIK GİDEREK KARMAŞIKLAŞIYOR: YENİ TAKTİKLERE DİKKAT

SpeakHub Genel Müdürü Mehmet Özbay, raporla ilgili yaptığı açıklamada kurumların yalnızca ayrımcılık ve psikolojik tacizle değil, dolandırıcılıkla da mücadele ettiğini vurgulayarak, “2024’te artış gösteren dolandırıcılık vakalarının 2025’te de devam ettiğini görüyoruz. Özellikle sahte kripto para yatırımları ve dijital varlık platformlarına yönlendirme gibi yöntemler dikkat çekiyor. Interpol verilerine göre, siber dolandırıcıların küresel ölçekte yıllık kazancı 3 trilyon doları buluyor. Bu çetelerin, sentetik kimlikler oluşturarak fatura, kredi ve hesap dolandırıcılığı gibi karmaşık planlar geliştirdiğine tanık oluyoruz” dedi.

Özbay, bu tür risklere karşı sadece insan kaynakları ve kültür yönetiminin değil; uyum, hukuk, iletişim ve idari birimlerin de iş birliği yapması gerektiğini vurguladı. Ayrıca şirket içi etik kodların oluşturulması ve bağımsız danışmanlık alınmasının suistimalleri önlemede kritik rol oynadığını belirterek, “Etik dışı durumların yarısı, şirket içindeki kontrol mekanizmalarının yetersizliğinden kaynaklanıyor. Bu durum yalnızca çalışan memnuniyetini değil, marka itibarını da olumsuz etkiliyor. Araştırmalar her yıl yaklaşık 5 trilyon doların hile ve suistimallerle yasal sistemin dışına çıkarıldığını gösteriyor. Bu tablo, şirketlerin etik altyapılarını güçlendirmeleri gerektiğini açıkça ortaya koyuyor” şeklinde konuştu.