Vergi ve diğer bazı kamu alacaklarının yeniden yapılandırılması

Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun (Kanun No: 7326) 9 Haziran 2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Kanun ile vergi, sosyal sigorta primleri ve diğer bazı kamu alacaklarının yeniden yapılandırılması, matrah ve vergi artırımı, emtia, demirbaş ve ortak alacakları ile ilgili kayıtların düzeltilmesi gibi avantajlar getirilmiş, isteyen mükelleflere taşınmazlar ile amortismana tabi iktisadi kıymetlerini bir defaya mahsus yeniden değerleme yapma imkanı sağlanmıştır.

Kanun ile; 30 Nisan 2021 ve öncesi dönemlere ait (beyannameli vergilerde bu tarihe kadar verilmesi gereken beyannamelere ait) vergi, ceza, faizler, 30 Nisan 2021 öncesinde verilen trafik cezaları ve diğer bazı idari para cezaları, 6183 sayılı Kanun kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı’nca takip edilen diğer bazı kamu alacakları, 30 Nisan 2021 ve öncesinde gümrük yükümlülüğü doğan ve 6183 sayılı Kanuna göre takip edilen gümrük vergileri, idari para cezaları, faiz, zam ve gecikme zamları, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun alacakları, 30 Nisan 2021 tarihi ve öncesine ait İl Özel İdarelerine, Belediyelere, Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıklarına ait bazı borçlunun talebi halinde yeniden yapılandırılacaktır.

Kanun kapsamına giren alacakların ne şekilde yapılandırılacağı ilgili Maddelerde belirtilmiştir. Bazı durumlarda ana para aslında da indirim söz konusu olabilmektedir. (Örneğin; Kanunun yayımından önce başlamış ve devam etmekte olan vergi incelemelerine bağlı tarhiyatta, dava safhasındaki bazı alacaklarda davanın durumuna göre). Öte yandan, işletme kayıtlarının düzeltilmesinde farklı düzenlemeler mevcuttur. Gecikme zammı, gecikme faizi silinerek yerine Yİ-ÜFE endeksindeki artışa göre faiz hesaplanmaktadır. (2016 Kasım ayından itibaren Yİ-ÜFE endeksi aylık değişim oranı olarak sabit 0,35 oranı dikkate alınacaktır) Başvuru ve ödeme için ilgili Maddelerde farklı düzenlemeler olabilmektedir. (Örneğin; inceleme safhasında olanlar) Bu farklı düzenlemelere özellikle dikkat edilmelidir. Bu tür özel düzenlemeler saklı tutularak Kanunda yer alan genel başvuru ve ödeme süreleri aşağıdaki şekilde özetlenebilir:

Kanundan yararlanmak isteyenler ilgili idareye 31 Ağustos 2021 tarihi sonuna kadar yazılı olarak başvuracaktır. Maliye, Gümrük, İl Özel İdareleri ve Belediyelere ödenecek tutarlarda, ilk taksitlerin 30 Eylül 2021 tarihine kadar, SGK borçlarında ise ilk taksit 31 Ekim 2021 tarihine kadar ödenmesi gerekmektedir. Talep edilirse ikişer aylık dönemler halinde toplam 18 eşit taksitte (36 ay) ödemek mümkündür. Yapılandırılan borcun tamamı ilk taksit süresinde ödenirse, bu tutara ayrıca faiz katsayısı hesaplanmayacak, Yİ-ÜFE endeksine göre hesaplanmış olan faizin üzerinden ayrıca % 90 daha indirim yapılacaktır. Peşin ödemede, trafik para cezaları gibi bazı idari para cezalarında da indirim söz konusudur. (Sadece fer’i borç varsa, bunun peşin ödenmesinde %50 indirim yapılıyor) Yapılandırılan borcun tamamı ilk 2 taksit süresinde ödenirse, bu tutara ayrıca faiz katsayısı hesaplanmayacak, Yİ-ÜFE endeksine göre hesaplanmış olan faizin üzerinden ayrıca %50 daha indirim yapılacaktır. Bu şekilde ödemede, trafik para cezaları gibi bazı idari para cezalarında da indirim söz konusudur. (Sadece feri borç varsa, bunun peşin ödenmesinde %25 indirim yapılıyor) Taksitle ödemede ayrıca faizlendirme söz konusudur. Yapılandırılan borç, seçilen taksit sayısına göre Kanunda belirtilen katsayılarla çarpılarak toplam borç bulunacak ve taksit sayısına bölünerek aylık taksit tutarı hesaplanacaktır. İlk iki taksitin zamanında ödenmesi şartıyla, kalan taksitlerden 1 yıl içinde 2 veya daha azı süresinde ödenmemişse veya eksik ödenmişse, ödenmeyen tutarların son taksiti izleyen ay sonuna kadar gecikme zammı oranında hesaplanan geç ödeme zammı ile birlikte ödenmesi şartıyla Kanun hükümlerinden yararlanılacaktır. Ancak, ilk 2 taksit süresi içinde tam ödenmemişse veya 1 yıl içinde 2 den fazla taksit süresinde tam ödenmemişse Kanun hükümlerinden yararlanma hakkı kaybedilecektir.