Sigorta sektörü iklim finansmanındaki tıkanıklığı aşmanın anahtarı olabilir
Dünya Ekonomik Forumu (WEF) tarafından yayımlanan yeni analiz, özellikle gelişmekte olan ekonomilerde iklim finansmanının ihtiyaç duyulan seviyelerin oldukça altında kaldığını ortaya koyarken, sigorta sektörünün özel sermayenin harekete geçirilmesinde stratejik bir rol üstlenebileceğine dikkat çekiyor.
WEF’in değerlendirmesine göre, 2023 yılında iklim finansmanı küresel ölçekte 1,9 trilyon dolara ulaşarak önemli bir eşiği aşsa da, bu tutar özellikle gelişmekte olan ve gelişen ekonomilerin İhtiyaçlarını karşılamaktan uzak kalıyor. İklim etkilerinin en yoğun hissedildiği bu ülkelerin, 2030 yılına kadar iklim ve kalkınma hedeflerine ulaşabilmesi için yıllık yaklaşık 2,4 trilyon dolarlık finansmana ihtiyaç duyacağı belirtiliyor.
Bu tutarın yaklaşık 1 trilyon dolarlık kısmının ise ağırlıklı olarak özel sektörden sağlanması gerekiyor. WEF’e göre, mevcut finansman açığı, iklim yatırımlarının geleceğinin özel sektörün daha aktif katılımına bağlı olduğunu net biçimde ortaya koyuyor.
YÜKSEK RİSK ALGISI YATIRIMLARI SINIRLIYOR
Analizde, özel sektör yatırımlarının önündeki en büyük engellerden birinin yüksek risk algısı olduğu vurgulanıyor. EMDE’ler; makroekonomik belirsizlikler, düzenleyici riskler, döviz oynaklığı ve sınırlı finansal altyapı nedeniyle çoğu zaman gelişmiş ülkelere kıyasla daha riskli olarak değerlendiriliyor.
Ancak Global Emerging Markets Risk Database ve Uluslararası Finans Kurumu (IFC) verilerine dayanan bulgular, bu risk algısının çoğu zaman gerçeği yansıtmadığını ortaya koyuyor. 169 ülkede 10 binden fazla özel sektör kredisini kapsayan verilerde ortalama temerrüt oranının %3,54 seviyesinde olduğu ve bu oranın gelişmiş ekonomilerle karşılaştırılabilir düzeyde seyrettiği belirtiliyor.
WEF, algılanan risk ile gerçek risk arasındaki bu farkın sermaye maliyetlerini artırdığını ve iklimle uyumlu projelerin finansmanını zorlaştırdığını vurguluyor.
SİGORTALANABİLİRLİK FİNANSMAN İÇİN KRİTİK EŞİK
Raporda dikkat çekilen temel noktalardan biri, sigortalanabilirlik ile finansman yapılabilirlik arasındaki doğrudan ilişki oldu. Analize göre, sigortalanamayan projelerin özel sermaye çekmesi büyük ölçüde mümkün olmuyor.
Bu noktada sigorta sektörü; veri, risk modelleme, mühendislik değerlendirmeleri ve yenilikçi ürünler aracılığıyla yatırımcıların belirsizlikleri yönetmesine yardımcı olabilecek stratejik bir aktör olarak konumlandırılıyor.
SİGORTANIN ROLÜ
WEF, sigortanın yalnızca hasar sonrası devreye giren bir güvenlik mekanizması olarak değil, dayanıklılık ve uzun vadeli varlık değeri için bir gösterge olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Avrupa İklim Vakfı CEO’su Laurence Tubiana, raporda yer alan değerlendirmesinde şu ifadelere yer veriyor:
“Bir varlık ya da faaliyet sigortalanamıyorsa, büyük ihtimalle yatırım da alamaz. Sigorta artık yalnızca koruma sağlamıyor; iklim hazırlığının ve uzun vadeli varlık değerinin bir göstergesi haline geliyor.”
SİGORTACILAR İKLİM FİNANSMANINDA NASIL KONUMLANABİLİR?
WEF analizinde, sigorta şirketlerinin iklim finansmanında daha etkin rol alabilmesi için üç temel başlığa dikkat çekiliyor:
- Projelerin erken aşamasında sigortacıların sürece dahil edilmesi,
- İleriye dönük iklim risk verilerinin ve standart metodolojilerin geliştirilmesi,
- Sigortanın kriz sonrası güvenlik ağından, büyümeyi destekleyen bir mekanizmaya dönüştürülmesi.
Zurich Insurance Sürdürülebilirlik Direktörü Linda Freiner ise, sigortanın projelere çoğu zaman çok geç dahil edildiğini belirterek, erken katılımın risk azaltımı açısından kritik olduğunu ifade ediyor.
SİGORTA İKLİM FİNANSMANININ ÜÇÜNCÜ AYAĞI OLABİLİR
WEF’e göre sigorta, kredi ve yatırımla birlikte iklim finansmanının üçüncü temel bileşeni olarak ele alınmalı. Mevcut sigorta araçlarının stratejik kullanımıyla, Paris Anlaşması ile uyumlu yatırım akışlarının %40’a kadar artırılabileceği belirtiliyor.
Analiz, sigorta şirketleri, yatırımcılar, kredi derecelendirme kuruluşları ve politika yapıcılar arasında kurulacak iş birliklerinin, iklimle uyumlu projeler için özel sermaye akışını hızlandırabileceğine dikkat çekerek sona eriyor.
