Gelir ve Kurumlar Vergisi İadelerinde Yeni Sınırlar

GELİR ve Kurumlar vergisi mükellefleri yıllık beyannamelerinde beyan ettikleri matrah üzerinden hesaplanan vergiden, beyannamede yer alan söz konusu gelirleri üzerinden yıl içinde (tevkif suretiyle veya geçici vergi olarak) ödemiş oldukları vergiyi mahsup etmektedir. Tevkif suretiyle veya geçici vergi olarak ödenen verginin, beyanname üzerinde hesaplanan vergiden mahsubundan arta kalan kısmı varsa mükellefin iade alacağı tutar olmaktadır.

Yıllık gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde bu şekilde çıkan iade alacağının, mükellefin talebi halinde kendi vergi borçlarına mahsubu ya da belli şartlar ve sınırlar dahilinde kendisine nakden iadesi mümkündür. Gelir ve Kurumlar Vergisi iadesi ile ilgili düzenleme ve açıklamalar 252 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde yer almaktadır. (Anılan genel tebliğde; daha sonra 315 no’lu genel tebliğle bazı değişiklikler yapılmıştır.)

İlgili yıla ait gelir üzerinden nakden ödenmiş geçici vergi, yıllık beyannamede hesaplanan gelir ve kurumlar vergisinden mahsup edilecek, mahsuptan arta kalan tutar varsa mükellefin talebi halinde herhangi bir sınıra tabi olmaksızın kendisine nakden iade edilecektir. Mükellefin; nakden iade yerine bu alacağının diğer vergi borçlarına mahsubunu istemesi mümkündür. Mükellefe nakden veya mahsuben geçici vergi iade alacağının ödenmesinde teminat ve vergi inceleme raporu aranmamaktadır.

Tevkif (kesinti) suretiyle ödenen vergilerin beyanname üzerinde beyan edilen gelir veya kazanca ilişkin olmak kaydıyla beyannamede hesaplanan vergiden mahsubu mümkündür. Tevkif suretiyle ödenen verginin yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinde hesaplanan vergiden mahsup edilemeyen kısmı, talebi halinde mükellefin diğer vergi borçlarına mahsup edilebilecek yada kendisine nakden iade edilebilecektir.

İade alacağının mükellefin kendi vergi borçlarına mahsubunun talebi halinde, mahsup işlemi tutar sınırlaması olmaksızın ve teminat ve vergi inceleme raporu aranmaksızın yerine getirilmektedir. Nakden iade halinde ise; iade için bazı belgelerin dilekçe ile birlikte ibrazı istenmektedir. (Tevkif edilen vergilerin ödendiği GİB sisteminden belli olan durumlarda, belgelerin ayrıca kağıt olarak verilmesi talep edilmiyor.) 2023 takvim yılı için 151 bin lira, 2024 takvim yılı için 239 bin lirayı aşmayan tutarların iadesi, gerekli dilekçe ve eklerinin eksiksiz ibrazı koşulu ile yerine getirilecektir. Bu sınırı aşan tutar farklarının iadesi ise vergi incelemesi sonucunda düzenlenecek vergi inceleme raporuna göre yapılabilecektir. Mükellef; inceleme sonucunu beklemeksizin iade talep ederse, teminat göstererek iade alabilir. Teminat, inceleme sonucu düzenlenecek rapora göre geri verilir. Yeminli mali müşavirlerle süresi içinde düzenlenmiş tam tasdik sözleşmesi bulunan mükelleflerde; yukarıdaki sınırlar 2023 yılı için 1 milyon 518 bin lira, 2024 yılı için ise 2 milyon 405 bin lira olarak uygulanır. Bu sınırlara kadar olan nakit iade talepleri Yeminli Mali Müşavirlerin tam tasdik raporları uyarınca yerine getirilir. Bu sınırları aşan tutar farklarınin iadesi ise yine vergi inceleme raporu sonucuna göre yapılır.

Mükelleflerin; yıllık beyannameden kaynaklanan nakden veya mahsuben iade talepleri Gelir İdaresi Başkanlığı GEKSİS sisteminde internet üzerinden standart dilekçeler, listeler ve tablolar kullanılarak yapılmaktadır. Bu dilekçelere eklenmesi gereken belgeler de elektronik ortamda eklenecektir. Ancak; bu şekilde verilmesi mümkün olmayanlar ise vergi dairesine evrak kayıt no’su / iade dosya no’su belirtilmek suretiyle elden teslim edilecektir. (429 Sıra No’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, 29 No’lu Gelir Vergisi Sirküleri)