Yazarlar

Enva-i çeşit

Bugün çeşitleme yapacağız.

Konumuz, eskilerin deyişiyle enva-i çeşit olacak. Yani yazacağımız belli bir konu yok. Konu bulamayınca böyle oluyor. Aslında konu var da, yerim dar…

Biz de aklımıza takılan gelen başlıklara atıflarda bulunarak çeşitleme yapacağız. Maksat laf olsun torba dolsun. Suya sabuna dokunmadan görevimizi yerine getirmeye çalışacağız. Ortaya karışık bir şeyler yazacağız.

Öyleyse şu “suya sabuna dokunmadan” deyişiyle başlayalım.

Suya sabuna dokunmadan

Anlaşılması zor bir temizlik anlayışıdır. Ne suya, ne de sabuna dokunacaksınız ama pir-ü pak olacaksınız. Acaba kabaran su faturalarından sonra millet, kumla mı temizlenecek? Yoksa mis kokulu sabunlar yerine daha ucuz olan arap sabunu mu kullanacağız? Burası meçhul. Neyse… “Ortaya karışık”la devam edelim.

Ortaya karışık

Daha çok menüden seçim yapmakta zorluk çeken dostların kafa çekmeye gittiklerinde, kendilerine yardımcı olmak için çırpınan garsonun “ne vereyim abime” sorusunu ortadan kaldırmak için yarattığı çözüm önerisidir. Zamanla bütün meyhanelerde anonim bir hal kazanmış olan “ortaya karışık” yöntemiyle müşteri kendi istediğini değil, garsonun seçtiğini yer ve yine garsonun istediği hesabı öder. Bu yöntemin tam tersi uygulama ise, “her şey dahil” esasıyla misafir ağırlayan otellerin “açık büfe” bölümünde gözlenir. Nev-i şahsına münhasır olarak, bireysel tercihlerin serbestçe yapılmasına imkan veren bu uygulama, esas itibariyle “ortaya karışık” yönteminin bir başka türevidir. Tek fark; ortaya karışık yönteminde dört kişinin yer aldığı masaya sığdırılan mezelerin ve ana yemeklerin bu bireysel yöntemde 25 cm çapındaki bir tabağa sığdırılmasıdır. Beceri ister… Tabii paranın peşin olarak ödenmiş olması tabağın içeriğinin de biraz karışık olması sonucunu doğurur. Bu tabaklar balığın, etin, tavuğun, kebabın, pilavın makarnanın, enva-i çeşit salata, sütlü ve hamur tatlılarının ve meyvaların buluştuğu, istiap kapasitelerinin çok üstünde görev yapan emektarlardır. Emektarın tek kusuru, aynı anda çorba konulmasına imkan vermemesidir.

Meze

Garsonun önerdiği “ortaya karışık” konusunun temasını teşkil eden yiyeceklerdir. Kelime Farsça kökenli olup, içki içerken yenilen yiyecek demektir. Kelimenin, “ortaya gelen şey” anlamında Yunanca “mezo-orta” ve İtalyanca “mezzo-orta” kelimelerinden de türediği düşünülmektedir. Türk mutfağında çok önemli bir yer alan meze, ana yemek öncesi yenildiği gibi, çilingir sofralarının da olmazsa olmazıdır. Genelde soğuk olarak küçük tabaklarda servis edilir. Gittiğiniz yerin kalitesiyle ters orantılı olarak, tabakların boyutu küçülürken; doğru orantılı olarak, fiyatları da o kadar büyür. Bazen tabağı o kadar küçültürler ki, küçük kız çocukların oyuncak mutfak takımlarında yer alan tabakları kullandıklarını düşünebilirsiniz. Mutfağımızda enva-i çeşit meze vardır. Türleri saymakla bitmez. Mutfağımızda bir de “türlü” diye bilinen bir yemek daha vardır ki, konumuzu teşkil eden “meze”yle uzaktan yakından bir ilgisi yoktur.

Türlü

Mevsimine göre türlü türlü yaz ve kış sebzeleri kullanılarak etli ve etsiz olarak yapılan Türk mutfağının önemli bir yemeğidir. Ancak günümüzde patlıcan, kabak, fasulye gibi sebzelerin fiyatı göz önüne alındığında, sadece patatesin ön plana çıkartıldığı bir versiyonu olarak türsüz olarak yapılmaktadır.

Tür deyince aklıma son günlerde çok konuşulan aşı türleri geldi. Son olarak ona da değinelim ve bitirelim. Sinovac, Biontech son olarak da Türkovac olarak bilinen türlerine rağmen, hala aşıya karşı olanlar nedeniyle günlük ölüm sayıları ortalama üçyüzü geçmiş bulunmaktadır.

Faruk Ömrüuzak
Faruk Ömrüuzak
KÖŞE YAZARI

Yorumlar (0)

Yorum yazmak için üye girişi gerekiyor.

E-postası doğrulanmış üyeler ve Google ile giriş yapanlar yorum yazabilir.

İlgili Haberler

Sigortacılık Ne Kadar “Cool” Olabilir?
Yazarlar

Sigortacılık Ne Kadar “Cool” Olabilir?

Birönceki yazıda “cool” kavramını ele almış ve arkasında özgünlük, cesaret, zahmetsizlik ve aidiyet duygusu yaratabilmek olduğunu vurgulamıştık. Şimdi asıl soruya gelelim. Sigortacılık bu tabloda nerede duruyor? Sigortacılık gerçekten cool bir sektör olabilir mi? Kabul edelim, yeni neslin gözünde sigorta hiç de cool değil. Bürokrasi, kağıt evraklar, upuzun poliçe metinleri, karmaşık süreçler, reddedilen tazminatlar. Ayrıca bir…

30 Ekim 2026·3 dk okuma
Felaket Gelmeden Önce:Önlem almak için birilerinin ölmesi veya bazı şeyleri kaybetmemiz mi gerekiyor?
Yazarlar

Felaket Gelmeden Önce:Önlem almak için birilerinin ölmesi veya bazı şeyleri kaybetmemiz mi gerekiyor?

Birbinanın temelinde çatlaklar vardır. Uzmanlar uyarır: “Derhal önlem almalıyız. Bu bina çökebilir.” Cevap hazırdır: “Hiç gerek yok, boşuna uğraşmayın. Her şey yolunda.” Bir hafta sonra bina çöker, 15 insan hayatını kaybeder. İşte o zaman herkes harekete geçer. Soruşturmalar açılır, sorumlular aranır, bina güçlendirilir. Peki, o insanlar hayattayken neden aynı kararlılık gösterilmemiştir? Bir otelin yangın merdiveni…

30 Ekim 2026·3 dk okuma
Yaşam Kalitesi
Yazarlar

Yaşam Kalitesi

Ailece kullandığımız bir uygulama var. Kimin o an nerede olduğunu, ne hızla hareket ettiğini (araçta veya yaya), araçta isek aracın yaptığı trafik ihlallerini (hız, ani şerit değişikliği vs) gösteriyor, gerçek zamanlı olarak bir de. Belki bir toplumun tamamını böyle kontrol edemezsiniz, etmemelisiniz hatta; bireysel özgürlükler, haklar, mahremiyet vs anlamında. Ama en azından gönüllü olanları, buna…

30 Ekim 2026·3 dk okuma
Cumhuriyet Bayramı
Yazarlar

Cumhuriyet Bayramı

Sonbaharın biraz daha hüzün getirdiğinden bahsetmiştim son yazımda; konumuz hazan ve hüzündü. Göreceli olarak ekim ayının daha da hüzün ayı olduğunu söylemek mümkün ama bana göre hiç de öyle değil. Ekim ayı Cumhuriyetin kurulduğu, bir ulusun yeniden doğduğu ay. Sevinç, neşe, ışık, coşku dolu… Bu yıl Cumhuriyetimizin 103’üncü yılını kutluyoruz. Ne mutlu bize… Cumhuriyetin kurulmasına…

30 Ekim 2026·3 dk okuma
Yapay Zekâ, Risk ve Güven: Sigortacılıkta yeni kâr denklemi
Yazarlar

Yapay Zekâ, Risk ve Güven: Sigortacılıkta yeni kâr denklemi

Yapay zekâ, iklim riskleri ve değişen müşteri beklentileri sigortacılığın kâr modelini yeniden yazmayı zorunlu kılıyor. Yeni dönemde başarı faktörlerinde ortaya çıkan farkı, en fazla poliçeyi satanlar değil, riski en iyi yönetenler yaratacak. Sigorta sektöründe rekabetin kuralları değişiyor. Artık başarı yalnızca daha fazla poliçe satmakla değil; riski doğru fiyatlamak, maliyetleri yönetmek, teknolojiyi etkin kullanmak ve müşteriye…

30 Ekim 2026·3 dk okuma
Primleri azaltan sağlık sigortacılığı
Yazarlar

Primleri azaltan sağlık sigortacılığı

Geçtiğimiz ay temelini attığımız özel sağlık sigortacılığında çağdaşlaşma vizyonunu, sektörel ezberleri kökten değiştiren derinlemesine bir dönüşümle masaya yatırmak istiyorum. Senelerdir geleceği bugünden okumanın ne kadar değerli olduğunu savunuyorum. Geleneksel sağlık sigortacılığı uzun yıllar boyunca “hasta olduktan sonra masrafı ödeyen” bir finansal havuz mantığıyla çalıştı. Çağdaşlaşma ise bu yapıyı terk edip, “hastalığı önleyen, veriyi yöneten ve…

30 Ekim 2026·3 dk okuma