“Arama” devri bitti,“sorma” çağına hoş geldiniz
2000’Lİ yıllarla birlikte başlayan internet çağının yaygınlaşmasını sağlayan iki temel araç vardı; internette gezinmemizi sağlayan internet tarayıcıları (browser) ve aradıklarımızı daha kolay bulmamızı sağlayan, arama motorları (search engine). Google, geliştirdiği algoritma ve teknolojik altyapı ile arama motoru dünyasının açık ara lideri konumunda. Plaza Türkçemizde “gugıllamak”olarak tabir edilen bir eylem uzun dönemdir hayatımızda.
Google’a anahtar kelimeleri girdiğimizde karşımıza uzun bir liste çıkmasına alıştık. Google algoritması ve paralı reklamlara göre şekillenen bu uzun listeden istediğimiz bilgiyi bulmaya, aradığımız yanıta ulaşmaya çalıştık hep.
Yani internetin bu güne kadar olan bölümü, anahtar kelimeyi arama motoruna girmek, önüne çıkan uzun listeyi incelemek ve oradan aradığımızı bulmak, keşfetmek dönemiydi.
Artık bu dönem kapanıyor.
Yapay zekâ ve sohbet robotları ile birlikte artık aradığımız yanıt karşımıza direk olarak hazır geliyor. Tabii bunun için yapay zekâ uygulamalarına ne istediğinizi, yani kafanızdaki soruyu çok net olarak tarif etmeniz gerekiyor. Bir başka ifadeyle, yeni dönemde çok daha nokta atışı yapmak, ne aradığını iyi bilmek gerekiyor. Bu yeni dönemde değeri ve önemi çok daha öne çıkacak olan eylem artık “aramak” değil “sormak”.
Forbes Türkiye dergisinde Akan Abdula’nın kaleme aldığı “Yapay zekânın gerçek yakıtı sorulardır” başlıklı makal, bu dönüşümü gayet güzel anlatıyor.
Biz hep yapay zekâyı büyük veriden beslenen bir teknoloji devrimi olarak algılıyoruz. Bu makale olaya farklı bir pencereden bakmamızı sağlıyor.
Ne kadar mükemmel yapay zekâ modelini ve teknolojik uygulamayı geliştirirseniz geliştirin, son kullanıcı doğru soruları sormayı beceremediğinde hiçbir değeri yok. Yani esas fark yaratacak ve başarıyı getirecek olan doğru ve etkili soruları sorabilmeyi becermek.
Biliyorsunuz bu aralar “prompt mühendisliği” kavramı çok popüler. Bu beceri yapay zekâ araçlarına doğru komutu vermek anlamında kullanılıyor. Makale tam da buradan hareket ederek, insanoğlunun emir ve komut verme alışkanlığını, hatta kibrini ciddi şekilde sorguluyor.
Çünkü bu dönemin yıldızı olan popüler yapay zekâ araçları emir ya da komut ile değil, doğru sorularla çalışıyor.
Öte yandan önemi bu kadar artan sorma becerisini bırakın teşvik etmeyi genelde bastıran bir sistemin içerisindeyiz. Elbette bunun arkasında sosyolojik temeller, kültürel kalıplar, eğitim sistemi gibi pek çok etken saymak mümkün.
Doğru soru sormak için merak, bilgi, akıl, entelektüel kapasite, cesaret gibi pek çok alt beceri gerekiyor.
Merak, öğrenme açlığı, akıl ve bilgiyle tetiklenen bir arayışla soruların içeriğini doğru oluşturmak, bunu doğru şekilde kelimelere dökmek ve doğru bir şekilde karşımızdakine iletebilmek gibisi yok. Bu beceri hep değerliydi, ama artık yapay zekâ çağında çok daha geçerli akçe.
Bu aralar ebeveynlerin aklındaki temel sorulardan birisi, “Yapay zekâ çağına hazırlamak adına çocuklarımızı hangi alanlarda geliştirmeliyiz?”
Yanıtlar arasında kesinlikle soru sorma becerisi olmalı. Kibir ve egosunu bir kenara bırakan, öğrenmeye aç ve meraklı olanlar, kafasını doğru sorularla meşgul eden ve bunları doğru şekilde ifade etmeyi becerenler yapay zekâ çağında öne çıkacak gibi görünüyor.
Soruların gücüne ve değerine oldum olası çok inanırım. Koçluk yolculuğum boyunca soru kavramı sürekli gündemimde oldu. Ne de koçluk felsefesinin temel taşlarından birisi güçlü ve derin sorular. Yapay zekâ devrimiyle birlikte, soruların öneminin çok daha konuşuluyor olması beni sevindiriyor. Voltaire yaklaşık 300 yıl önce, “Bir insanı cevaplarından ziyade sorularının kalitesiyle yargılayın” diye boşuna dememiş.

İlgili Haberler

Sigortacılık Ne Kadar “Cool” Olabilir?
Birönceki yazıda “cool” kavramını ele almış ve arkasında özgünlük, cesaret, zahmetsizlik ve aidiyet duygusu yaratabilmek olduğunu vurgulamıştık. Şimdi asıl soruya gelelim. Sigortacılık bu tabloda nerede duruyor? Sigortacılık gerçekten cool bir sektör olabilir mi? Kabul edelim, yeni neslin gözünde sigorta hiç de cool değil. Bürokrasi, kağıt evraklar, upuzun poliçe metinleri, karmaşık süreçler, reddedilen tazminatlar. Ayrıca bir…

Felaket Gelmeden Önce:Önlem almak için birilerinin ölmesi veya bazı şeyleri kaybetmemiz mi gerekiyor?
Birbinanın temelinde çatlaklar vardır. Uzmanlar uyarır: “Derhal önlem almalıyız. Bu bina çökebilir.” Cevap hazırdır: “Hiç gerek yok, boşuna uğraşmayın. Her şey yolunda.” Bir hafta sonra bina çöker, 15 insan hayatını kaybeder. İşte o zaman herkes harekete geçer. Soruşturmalar açılır, sorumlular aranır, bina güçlendirilir. Peki, o insanlar hayattayken neden aynı kararlılık gösterilmemiştir? Bir otelin yangın merdiveni…

Yaşam Kalitesi
Ailece kullandığımız bir uygulama var. Kimin o an nerede olduğunu, ne hızla hareket ettiğini (araçta veya yaya), araçta isek aracın yaptığı trafik ihlallerini (hız, ani şerit değişikliği vs) gösteriyor, gerçek zamanlı olarak bir de. Belki bir toplumun tamamını böyle kontrol edemezsiniz, etmemelisiniz hatta; bireysel özgürlükler, haklar, mahremiyet vs anlamında. Ama en azından gönüllü olanları, buna…

Cumhuriyet Bayramı
Sonbaharın biraz daha hüzün getirdiğinden bahsetmiştim son yazımda; konumuz hazan ve hüzündü. Göreceli olarak ekim ayının daha da hüzün ayı olduğunu söylemek mümkün ama bana göre hiç de öyle değil. Ekim ayı Cumhuriyetin kurulduğu, bir ulusun yeniden doğduğu ay. Sevinç, neşe, ışık, coşku dolu… Bu yıl Cumhuriyetimizin 103’üncü yılını kutluyoruz. Ne mutlu bize… Cumhuriyetin kurulmasına…

Yapay Zekâ, Risk ve Güven: Sigortacılıkta yeni kâr denklemi
Yapay zekâ, iklim riskleri ve değişen müşteri beklentileri sigortacılığın kâr modelini yeniden yazmayı zorunlu kılıyor. Yeni dönemde başarı faktörlerinde ortaya çıkan farkı, en fazla poliçeyi satanlar değil, riski en iyi yönetenler yaratacak. Sigorta sektöründe rekabetin kuralları değişiyor. Artık başarı yalnızca daha fazla poliçe satmakla değil; riski doğru fiyatlamak, maliyetleri yönetmek, teknolojiyi etkin kullanmak ve müşteriye…

Primleri azaltan sağlık sigortacılığı
Geçtiğimiz ay temelini attığımız özel sağlık sigortacılığında çağdaşlaşma vizyonunu, sektörel ezberleri kökten değiştiren derinlemesine bir dönüşümle masaya yatırmak istiyorum. Senelerdir geleceği bugünden okumanın ne kadar değerli olduğunu savunuyorum. Geleneksel sağlık sigortacılığı uzun yıllar boyunca “hasta olduktan sonra masrafı ödeyen” bir finansal havuz mantığıyla çalıştı. Çağdaşlaşma ise bu yapıyı terk edip, “hastalığı önleyen, veriyi yöneten ve…











Yorumlar (0)
E-postası doğrulanmış üyeler ve Google ile giriş yapanlar yorum yazabilir.