Dünya

Afet risklerinde artış: Kamu-özel sigorta programları yeniden tartışılıyor

Afet risklerinde artış: Kamu-özel sigorta programları yeniden tartışılıyor

Cenevre Derneği’nin yayımladığı rapor, sel, yangın, siber saldırı ve pandemi gibi afetlerin giderek daha sık ve maliyetli hale geldiğini ortaya koyarken, afet risklerinin sigortalanabilir kalabilmesi için kamu-özel sigorta programlarının risk azaltımını daha güçlü şekilde desteklemesi gerektiğini vurguluyor.

Doğal ve insan kaynaklı afetlerin sıklığındaki artış ve ekonomik etkilerinin büyümesi, sigorta sistemlerinin dayanıklılığını yeniden gündeme taşıdı. Cenevre Derneği tarafından yayımlanan yeni rapor, afet risklerinin artmasıyla birlikte hem geleneksel sigorta mekanizmalarının hem de kriz sonrası kamu desteklerinin sınırlarının daha görünür hale geldiğini ortaya koyuyor.

Sel, yangın, siber saldırı ve pandemiler gibi olaylar yalnızca daha sık yaşanmıyor; aynı zamanda daha yüksek maliyetlere yol açıyor. Sigortasız kayıpların artması ve kamu bütçeleri üzerindeki baskının büyümesi ise politika yapıcılar ile sektör temsilcilerini yeni çözüm arayışlarına yöneltiyor.

KORUMA AÇIĞINI KAPATMAK İÇİN ÜÇ TEMEL BAŞLIK

Raporda koruma açığını azaltmaya yönelik üç temel yaklaşım öne çıkıyor: risk azaltımına yatırım yapılması, özel sigorta piyasalarının güçlendirilmesi ve kamu-özel sigorta programlarının hedefli bir risk paylaşım mekanizması olarak kullanılması.

Bu kapsamda dünya genelinde uygulanan 14 kamu-özel sigorta programı incelendi. Bulgular, söz konusu programların bir bölümünün sigorta piyasalarını istikrara kavuşturma ve sigorta kapsamını genişletme açısından önemli katkılar sağladığını gösteriyor.

PROGRAMLARIN KARŞI KARŞIYA OLDUĞU SORUNLAR

Raporda, kamu-özel sigorta programlarının bazı yapısal zorluklarla karşı karşıya olduğuna da dikkat çekiliyor. Yüksek finansal yükümlülükler, özel sektör oyuncularının piyasadan dışlanma riski ve risk azaltımına yönelik teşviklerin yetersiz kalması öne çıkan başlıca sorunlar arasında yer alıyor.

ETKİN BİR MODEL İÇİN DÖRT TEMEL İLKE

Rapora göre iyi tasarlanmış bir kamu-özel sigorta programı dört temel ilke çerçevesinde yapılandırılmalı. Buna göre sistemlerin sigorta kapsamına adil erişimi ve uygun fiyatlı primleri gözetmesi, kamu maliyesini koruyarak devletin son çare reasürörü rolünü sürdürmesi, özel sigorta sektörünün sisteme katılımını teşvik etmesi ve hasar ödemelerinin hızlı şekilde yapılmasını sağlaması gerekiyor.

‘PASİF ÖDEME MEKANİZMASI OLMAMALI’

Cenevre Derneği Genel Direktörü Jad Ariss, kamu-özel sigorta programlarının yalnızca afet sonrasında ödeme yapan pasif mekanizmalar olarak kalmaması gerektiğini belirterek, artan riskler karşısında bu yapıların dayanıklılığı güçlendiren bir rol üstlenmesi gerektiğini ifade etti. Ariss, bu programların risk azaltımını teşvik eden politikaları desteklemesi ve toplumların afet sonrasında daha hızlı toparlanmasına katkı sağlamasının önemine dikkat çekti.

‘KARAR SÜRECİ YAPILANDIRILMALI’

Geneva Association Kamu Politikası ve Düzenleme Direktörü Hélène Schernberg ise kamu-özel sigorta programlarının tasarımının karmaşık ve maliyetli olabileceğini belirtti. Schernberg’e göre politika yapıcıların bu programları hayata geçirirken koruma açığını somut verilerle ortaya koyması, risk azaltım önlemleri ile özel sigorta piyasasında yapılabilecek iyileştirmeleri değerlendirmesi, kamu müdahalesi gerektiren riskleri belirlemesi ve devletin üstlenmeye hazır olduğu risk için açık bir mali gerekçe oluşturması gerekiyor.

Küresel sigorta sektörü için bir düşünce kuruluşu olan Cenevre Derneği, sigorta ve reasürans şirketlerinin üst düzey yöneticilerini bir araya getiriyor. Kuruluş, sigorta sektörünü etkileyen temel risk alanlarını araştırarak paydaşlara yönelik politika önerileri geliştirmeyi amaçlıyor. Cenevre Derneği üyelerinin şirketleri dünya genelinde 26 ülkede merkezlenmiş durumda bulunuyor; toplamda 21 trilyon dolar varlık yönetiyor ve 2,6 milyar kişiye koruma sağlıyor.

Ömer Furkan Biber
Ömer Furkan Biber
HABER MERKEZİ

Yorumlar (0)

Yorum yazmak için üye girişi gerekiyor.

E-postası doğrulanmış üyeler ve Google ile giriş yapanlar yorum yazabilir.

İlgili Haberler

Yapay zekâ iş dünyasında yetkinlikleri yeniden şekillendiriyor
Dünya

Yapay zekâ iş dünyasında yetkinlikleri yeniden şekillendiriyor

WTW’nin Yetenek İstihbaratı Raporu, yapay zekânın iş gücü ihtiyaçlarını ve çalışanlardan beklenen yetkinlikleri değiştirdiğini ortaya koydu. Rapora göre, kurumların teknolojik gelişmelere uyum sağlayabilmesi için çalışanların teknik becerilerinin yanı sıra karar verme, eleştirel düşünme ve sorumlu yapay zekâ kullanımı gibi yetkinliklerini de geliştirmesi gerekiyor. Yapay zekânın iş süreçlerinde giderek daha fazla kullanılması, çalışanların sahip olması gereken…

15 Kasım 2026·4 dk okuma
İklim kaynaklı afetlerin ekonomik yükü artıyor
Dünya

İklim kaynaklı afetlerin ekonomik yükü artıyor

Munich Re’nin 20 ülkeyi kapsayan analizine göre, Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 13 ülkede hava olaylarından kaynaklanan afet kayıplarının millî gelire oranı son 10 yılda yükseldi. Araştırma, incelenen ülkelerde afetlerin yol açtığı ekonomik kayıpların yaklaşık yarısının sigortasız kaldığını ortaya koydu. Munich Re, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında, hava olaylarından kaynaklanan doğal afetlerin ekonomiler üzerindeki…

14 Kasım 2026·4 dk okuma
Aon: Küresel afetlerde ekonomik kayıplar artıyor
Dünya

Aon: Küresel afetlerde ekonomik kayıplar artıyor

Aon’un 13 Kasım 2026 tarihli Haftalık Afet Raporu, dünyanın farklı bölgelerinde meydana gelen doğal afetlerin yol açtığı can kayıplarını ve ekonomik hasarları ortaya koydu. Hindistan’da Murasu Siklonu’nun neden olduğu kayıplar 205 milyon dolara yükselirken, Portekiz ve İspanya’yı etkileyen Charles Fırtınası’nın on milyonlarca avroluk hasara yol açabileceği belirtildi. Raporda, Orta Doğu’daki sellerin yanı sıra Japonya, Avustralya…

13 Kasım 2026·5 dk okuma
Evcil hayvan hastalandıktan sonra sigorta yaptırılabilir mi?
Dünya

Evcil hayvan hastalandıktan sonra sigorta yaptırılabilir mi?

Evcil hayvanların hastalık geçirmesinin ardından sigorta yaptırılması çoğu durumda mümkün olsa da mevcut sağlık sorunları yeni poliçenin kapsamını etkileyebiliyor. Sigorta şirketleri, poliçe öncesinde ortaya çıkan hastalıkları genellikle teminat dışında tutarken sonradan gelişen farklı sağlık sorunları ve kazalar için koruma sağlayabiliyor. Yüksek enflasyon ve artan fiyatlar, evcil hayvan sahiplerinin bütçelerini de etkilerken sigorta primleri ek bir…

8 Kasım 2026·4 dk okuma
Aon küresel afetlerin ekonomik bilançosunu açıkladı
Dünya

Aon küresel afetlerin ekonomik bilançosunu açıkladı

Aon’un 6 Kasım 2026 tarihli Haftalık Doğal Afet Raporu’na göre ABD’de meydana gelen üç ayrı sel felaketinin toplam ekonomik ve sigortalı kayıplarının yüz milyonlarca dolara ulaşması bekleniyor. Hindistan’da Murasu Siklonu’nun yol açtığı ekonomik kayıplar 36 milyon doları aşarken Avustralya’daki sellerin doğrudan ekonomik maliyetinin 30–50 milyon dolar arasında olduğu tahmin ediliyor. Raporda Yunanistan, İtalya, Bolivya, Meksika…

6 Kasım 2026·10 dk okuma
Dikkat dağınıklığı kazaların üçte birinde rol oynuyor
Dünya

Dikkat dağınıklığı kazaların üçte birinde rol oynuyor

Allianz Teknoloji Merkezi’nin gerçekleştirdiği kapsamlı araştırma, sürücü dikkat dağınıklığının trafik kazalarının üçte birinde rol oynadığını ortaya koyuyor. Araştırma, araç içi dijital ekran tasarımının sürücülerin dikkatini doğrudan etkilediğini de gösteriyor. Araçlarda giderek daha fazla işlevin dokunmatik ekranlar üzerinden yönetilmesi, sürücülerin dikkatinin dağılması riskini yeniden gündeme taşıyor. Daha önce sürücünün gözünü yoldan ayırmadan kullanabildiği bazı kontrollerin dijital…

3 Kasım 2026·4 dk okuma