Katrina büyüklüğünde bir felaket 12 yıl içerisinde tekrar meydana gelebilir

15 yıl önce meydana gelen ve ABD tarihinin en büyük sigortalı hasarı olarak kayıtlara geçen Katrina kasırgasının ardından yetkililerin yeterli önlemleri alıp almadığı merak konusu. 2020 yılında 6 evden 5’inin sel sigortasının olmaması endişe veren bir durumun göstergesi olurken iklim değişikliği ile birlikte deniz seviyelerinin her geçen yıl artması aynı kasırga senaryosunun 12 yıl içerisinde yeniden yaşanabilmesini mümkün kılıyor.

ABD’nin en yıkıcı kasırgalarından biri olan Katrina kasırgası bundan tam 15 yıl önce gerçekleşmişti. 1.836 insanın hayatını kaybettiği kasırgada 84 milyar dolarlık bir ekonomik hasar oluşmuştu. Küresel sigorta pazarı için bugüne kadarki en pahalı doğal felaket olarak kayıtlara geçen Katrina kasırgası, reasürörler için de bir dönüm noktası oldu. Yaşanan felaketin ardından düzenlemeler ve iyileştirmeler yapılmasına rağmen Körfez kıyısı bölgesi için büyük bir risk oluşturmaya devam ediyor. Swiss Re “Katrina kasırgasının ardından” başlıklı çalışmasında, kasırganın yarattığı büyük hasarın ardından 15 yılda meydana gelen değişiklikleri ve alınan önlemlerin neler olduğunu ortaya koydu. 

86 MİLYAR DOLARA EŞ DEĞER

Katrina kasırgası, reasürans ve sigorta sektörü üzerinde önemli bir etki yarattı. Katrina’nın toplam ekonomik hasarının 160 milyar doların (2020 ABD dolarına göre) üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Sigorta şirketleri, ABD’de konut, ticari ve oto sigortalarında 1.7 milyon tazminat talebi için 41 milyar dolar ödeme yapmıştı. Buna ek olarak, sigortacılar Meksika Körfezi’ndeki açık deniz enerji tesislerine verilen hasarlar için 8 milyar dolar daha ödeme yaptı.

Bu hasarlar, Federal Acil Durum Yönetim Ajansı’nın Ulusal Sel Sigortası Programı’na (FEMA NIP) 16 milyar dolarlık kamusal sigortalı hasar ile Katrina’nın toplam sigortalı hasarını 65 milyar doların üzerine çıkardı. Enflasyon hesaba katıldığında 2020 yılı ABD dolarına göre bu hasar yaklaşık 86 milyar dolara eş değer. Katrina’nın yarattığı toplam ekonomik hasar ile sigortalı hasar arasındaki fark, sigortasız hasarlardan kaynaklanan doğal afet koruma açığını gösteriyor. Katrina Kasırgası için koruma açığı büyük oranda selin neden olduğu sigortasız hasarlardan kaynaklandı.

Yukarıdaki grafik, Katrina’nın kaydedilen en masraflı sigortalı Kuzey Atlantik kasırgası olduğunu gösterse de kasırganın küresel boyuttaki etkisi daha derin. Katrina kasırgası, küresel sigorta sektörü için bugüne kadar en çok hasara yol açan doğal felaket olma özelliğini taşıyor. Kasırga kaynaklı hasar, ABD hayat dışı sigorta sektörünün sermayesinin yüzdesi olarak değerlendirildiğinde, Katrina Kasırgası sektör sermayesinin %11.3’üne tekabül ediyor. FEMA, sadece tek bir olay için ödediği en yüksek tutar olan 16.3 milyar doları Katrina kasırgası kaynaklı tazminat taleplerine yaptı.

ABD’nin büyük hasarlar yaratan kasırgaların yaşandığı 2005 Kuzey Atlantik kasırga sezonunda meydana gelen Katrina, Rita ve Wilma kasırgaları, 2017’de meydana gelen Harvey, Irma ve Marie kasırgalarının sebep olduğu toplam hasardan %20 daha fazla olacak şekilde toplam 119 milyar dolar tutarında sigortalı hasara neden oldu.

TEMİNAT KAPSAMI İYİ BİLİNMELİ

Katrina kasırgasının ardından tazminat taleplerinde meydana gelen hasarın rüzgar ve sudan kaynaklandığına odaklanıldı. Fakat kasırganın ardından işyeri ve konutların neredeyse yok olduğu ortamda sigortacılar için hasar kaydı yapmak oldukça güçleşti. Bu tür durumlar ise sigortacıları poliçelerde daha açık ifade ve uygulamaların kullanımını benimsemeye zorlarken aynı zamanda sigortalıları teminatlarının kapsamlarını daha iyi öğrenmeye itti. Katrina’nın ardından geçen 15 yılda, sellerin faturası ciddiyetini korumasına rağmen bu alanda sigorta açığı oldukça fazla. Günümüzde ABD’de 6 evden 5’inin sel sigortasının olmaması yaşananlardan ders alınmadığının bir göstergesi. ABD’de sel sigortaları özelinde 10 milyar dolarlık bir koruma açığı mevcudiyetini koruyor.

60 MİLYAR DOLARA ULAŞABİLİR

Katrina Kasırgası 2020’de gerçekleşmiş olsaydı nasıl bir görünüm yaratacağı üzerinde tahminlerde bulunan Swiss Re, sigortalı hasarın 60 milyar dolara ulaşabileceğini belirtiyor. Bu rakamlar kasırganın en büyük etkiyi gösterdiği New Orleans’ın 2020’de daha düşük nüfusu olması ve sele karşı alınan önlemlerin artmış olmasına rağmen, Katrina gibi doğal afetlerden kaynaklanan ekonomik hasarların artmaya devam edeceğini gösteriyor.

Deniz seviyesinin 6 inç artması veya Katrina’nın rüzgar hızının 5 mil/saat artması gibi örnek iklim değişikliği senaryolarında, 65 milyar ABD dolarına kadar sigortalı bir hasarın olması bekleniyor.

Bu tarz bir örnek senaryodaki toplam ekonomik hasarın ise kolayca 200 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

Deniz seviyesinin şu anda her 2 yılda 1 inçten fazla arttığını göz önünde bulundurursak, deniz seviyesindeki 6 inçlik bir artış ve bunun gibi bir olayın 12 yıl içerisinde tekrar meydana gelmesi kaçınılmaz görünüyor.