BES ikinci devreye hızlı başladı

1 Temmuz 2021’de 18 yaş altına sisteme giriş yolunun açılması ve BEFAS platformunun açılmasının BES’te etkileri kendini göstermeye başladı. Potansiyel BES’li sayısına 25 milyon kişi daha ekleyen ve sistemi daha dinamik ve ekonomik dalgalanmalara cevap verecek bir yapıya ulaştıran gelişmeler BES için bir dönüm noktası olabilir.

Bireylerin emekliliğe yönelik tasarruflarının yatırıma yönlendirilmesi ile emeklilik döneminde ek bir gelir sağlayarak refah düzeyini yükseltmek, ekonomiye uzun vadeli kaynak yaratmak, istihdamı arttırmak ve ekonomik kalkınmaya katkıda bulunmak amacıyla devreye giren BES için 1 Temmuz 2021 önemli kilometre taşlarından biri sayılabilir. 1997’de ilk çalışmaları başlayan ve 1999’da TBMM’de Komisyonu kurulan BES’in yönetmeliği 2001 yılında Resmi Gazete’de yayınlandı. İlk emeklilik planının onaylanması ise 2003 yılını buldu ve bu dönem fiili olarak sistemin başladığı yıl oldu. BES’in büyük bir ivme kazanması ve geniş bir tabana yayılması ise 2013 yılında %25’lik devlet katkısının kabul edilmesiyle gerçekleşti. Bu dönemde hızlı bir büyüme ivmesine giren sistem günümüzde devlet katkısıyla beraber 171,5 milyar lira büyüklüğe ulaşmış durumda. Sistemdeki potansiyel katılımcıları 25 milyon kişi artıran 18 yaş altına BES yolunun açılması kararı ise BES’in dönüm noktaları arasında sayılabilir. Aynı zamanda katılımcılara emeklilik şirketleri fonları arasında tercih imkanı sunan BEFAS sektörün gelişiminde önemli bir rol oynayacak.

BEFAS İLE YENİ BİR REKABET ANLAYIŞI

1 Temmuz 2021 tarihinde devreye giren BEFAS Platformu sayesinde BES’teki katılımcılar sadece kendi şirketlerinin fonlarından değil, tüm emeklilik şirketlerinin yönettiği fonlar arasında seçim yapma hakkı kazandı. Bunun yanında, bir yıl içinde fon değişimi yapma hakkının da 6’dan 12’ye çıkarılmasıyla beraber katılımcıların gündemdeki gelişmelere daha hızlı tepki verebilme ve buna göre pozisyon alabilme imkanı oluşuyor. BEFAS’ın böyle bir olanak sunması ise emeklilik şirketlerinin sadece fon yönetme odaklı bir stratejiyle fark yaratmasının zorlaşmasına neden olabilir. Gelecek dönemde emeklilik şirketleri arasındaki rekabetin getirinin yanında verilen yan imkanlar ve üstün hizmet kalitesi ile daha da alevleneceği tahmin ediliyor. Yeni düzenin verdiği manevra kabiliyeti BES’e olan ilgi artırırken, BES katılımcılarının finansal olarak daha yerinde kararlar vermesine de aracı olacak.

POTANSİYEL KATLANDI

BES’te 18 yaş altı katılımcılar için ise pek çok emeklilik programı birbiri ardına devreye girmeye başladı. Bu programların önümüzdeki dönemlerde daha fazla yan hizmet ve ayrıcalıklarla zenginleştirilmesi bekleniyor. Uygulamanın aynı zamanda 18 yaş altındakilerde tasarruf bilincinin oluşmasına ve finansal okuryazarlık seviyelerinin yükselmesine katkı sağlayacağı düşünülüyor.

Elde edilen ilk veriler kesin bir yargıda bulunulması için yeterli büyüklükte olmasa da, göz önünde bulundurmak faydalı olabilir. 2021 yılında 4 Haziran ve 18 Haziran arasındaki 2 haftada sisteme sadece 189 kişinin girdiği görülüyor. 18 Haziran ve 2 Temmuz arasındaki dönümde ise 8 bin 905 kişi sisteme girmiş. BEFAS ve 18 yaş altına BES yolunun açıldığı 1 Temmuz 2021’den sonraki rakamları yansıtan 2 Temmuz ve 16 Temmuz döneminde sisteme giren kişi sayısı 12 bin 307’ye çıkmış. Yeni katılımcılarının ne kadarının 18 yaş altı olduğu henüz görüntülenemese de, girişlerin artmasında yeni uygulamanın katkısı olduğunu düşünmek yanlış olmayacak.